۵ روند مهم فناوری کسبوکار در سال ۲۰۲۶ که رهبران سازمانی نباید نادیده بگیرند
سال ۲۰۲۶ نقطه عطفی در تحول فناوری کسبوکار محسوب میشود. در این سال تمرکز سازمانها از آزمایشهای محدود و پروژههای آزمایشی به اجرای واقعی فناوریها تغییر کرده است. در گذشته بسیاری از شرکتها تنها در مرحله آزمایش هوش مصنوعی باقی میماندند، اما اکنون هدف اصلی ایجاد ارزش واقعی برای کسبوکار، افزایش بهرهوری، کاهش هزینهها و بهبود تصمیمگیری است.
یکی از مهمترین روندها گسترش عاملهای هوشمند است؛ سامانههایی که میتوانند فرایندهای کامل کاری را از ابتدا تا انتها مدیریت کنند. این فناوری به سازمانها اجازه میدهد بدون افزایش نیروی انسانی یا پیچیدگی مدیریتی، عملیات خود را مقیاسپذیرتر و کارآمدتر کنند. در کنار آن، ورود هوش مصنوعی به دنیای فیزیکی نیز سرعت گرفته است و استفاده از رباتها، ماشینهای هوشمند و تجهیزات متصل به شبکه بهصورت خدمات در دسترس کسبوکارها قرار گرفته است.
نویسنده: دیمیتار دیمیتروف، شریک مدیریتی شرکت خدمات فناوری اطلاعات آکسدیا
تاریخ انتشار: ۲۵ فوریه ۲۰۲۶
منبع انگلیسی: https://www.entrepreneur.com
منبع فارسی: شارا – شبکه اطلاعرسانی روابطعمومی ایران
برای سالها، روندهای فناوری در کسبوکار، بهویژه در حوزه هوش مصنوعی، وعده تحول دیجیتال گسترده و بازگشت سرمایه چشمگیر را دادهاند. با این حال، اگرچه فناوری به سرعت پیشرفت کرده است، بسیاری از سازمانها همچنان در مرحله آزمایش و اجرای پروژههای آزمایشی باقی ماندهاند؛ پروژههایی که اغلب هرگز به نتایج واقعی کسبوکار تبدیل نشدهاند.
اکنون پرسش اصلی این است: آیا زمان اجرای واقعی فرا رسیده است؟
از دیدگاه من بهعنوان شریک مدیریتی یک شرکت خدمات فناوری اطلاعات، پاسخ مثبت است. همانگونه که مؤسسه پژوهشی دلویت نیز اشاره کرده است، تمرکز سازمانها از آزمایشهای بیپایان به سمت خلق ارزش واقعی برای کسبوکار تغییر کرده است؛ زیرا سرعت تغییرات فناوری به شکل چشمگیری افزایش یافته است.
پیشبینیهای فناوری برای سال ۲۰۲۶ نیز بار دیگر هوش مصنوعی را در مرکز تحولات قرار میدهد. اما تفاوت اصلی این است که گفتوگوها دیگر درباره ظرفیتهای بالقوه فناوری نیست، بلکه درباره نتایج ملموس و کاربردی آن است. برای رهبران سازمانی، پیشرفت واقعی زمانی رخ میدهد که بتوانند در میان حجم زیاد نوآوریها، فرصتهای واقعی را تشخیص دهند و از هوش مصنوعی با اهداف مشخص استفاده کنند؛ اهدافی مانند افزایش بهرهوری تیمها، کنترل بهتر هزینهها و تصمیمگیری سریعتر و دقیقتر.
در این میان، استفاده هوشمندانه از فناوری در حوزههایی مانند روابطعمومی هیبریدی انقلاب در مدیریت روابطعمومی هیبریدی و مدیریت ارتباطات سازمانی نیز اهمیت بیشتری یافته است؛ زیرا سازمانها برای حفظ اعتماد عمومی و مدیریت اطلاعات در عصر هوش مصنوعی نیازمند راهبردهای ارتباطی دقیقتر هستند.
عاملهای هوشمند: گذار از ابزارهای گفتوگو به گردشکارهای خودکار
اگر موج فناوری سال ۲۰۲۵ بیشتر حول ابزارهای گفتوگومحور بود، در سال ۲۰۲۶ تمرکز به سمت عاملهای هوشمند خودکار حرکت کرده است. این سامانهها دیگر تنها نقش دستیار ندارند، بلکه میتوانند یک فرایند کاری کامل را از ابتدا تا انتها مدیریت کنند.
سازمانهای بزرگ در حال حاضر نتایج ملموسی از این فناوری مشاهده میکنند. برای نمونه، در شرکت والمارت سامانههای هوشمند به مدیریت امور حقوق و مرخصی کارکنان کمک میکنند، از تیمهای فروش و عرضه کالا پشتیبانی میکنند و به مشتریان کمک میکنند محصولات مناسب را راحتتر پیدا کنند.
در شرکت داروسازی آسترازنکا نیز این سامانهها نقش دستیار پژوهشی را ایفا میکنند. آنها وظایف تکراری را خودکار میکنند، دادههای عظیم پژوهشی را تحلیل میکنند و به دانشمندان کمک میکنند سریعتر از داده به کشف علمی برسند.
این فناوری تنها برای شرکتهای بزرگ نیست. بسیاری از کسبوکارهای کوچک نیز در حال استفاده از آن برای خودکارسازی وظایفی مانند زمانبندی جلسات یا پاسخگویی اولیه به مشتریان هستند. انتظار میرود در سال ۲۰۲۶ بسیاری از این آزمایشهای اولیه به مرحله استفاده عملی برسند و شرکتها فرایندهای کامل کسبوکار خود را بر پایه این عاملهای هوشمند بازطراحی کنند.
هوش مصنوعی فیزیکی و رواج رباتها بهعنوان خدمت
یکی از تغییرات مهم دیگر در سال ۲۰۲۶ ورود گسترده هوش مصنوعی به دنیای فیزیکی است؛ جایی که رباتها، ماشینهای هوشمند، حسگرها و دستگاههای متصل به شبکه نقش مهمی ایفا میکنند.
برای کسبوکارهای کوچک و متوسط، مهمترین تحول در این حوزه دسترسی آسانتر به این فناوریها است. با کاهش هزینهها و افزایش توانمندیها، رباتها و دستگاههای هوشمند اکنون بهصورت خدمات ارائه میشوند. این موضوع به شرکتها اجازه میدهد بدون خرید یا نگهداری تجهیزات پیچیده، از مزایای اتوماسیون فیزیکی بهرهمند شوند.
در یک پروژه خردهفروشی مبتنی بر اینترنت اشیا که اخیراً اجرا شد، یک سامانه فروش خودکار متصل به فضای ابری توانست تعداد مراجعات خدماتی حضوری را بیش از ۳۰ درصد کاهش دهد و در عین حال فرصتهای جدیدی برای درآمدزایی تبلیغاتی ایجاد کند.
در سطح سازمانهای بزرگ نیز نمونههای قابل توجهی وجود دارد. شرکت آمازون پس از استقرار یک میلیون ربات در انبارهای خود و افزایش ۱۰ درصدی بهرهوری، اکنون در حال ارائه بخشی از فناوری رباتیک و هوش مصنوعی خود به سایر شرکتها است. با گسترش مدل «ربات بهعنوان خدمت»، انتظار میرود بسیاری از گلوگاههای کاری در صنایعی مانند تولید، خردهفروشی و ساختوساز کاهش یابد.
مدلهای زبانی کوچکتر و تخصصیتر
تا امروز، مدلهای زبانی بزرگ بیشترین توجه رسانهها را به خود جلب کردهاند. اما یکی از روندهای مهم سال ۲۰۲۶ ظهور مدلهای زبانی کوچکتر و تخصصیتر است.
این مدلها کوچکتر، سریعتر و متمرکزتر هستند و برای انجام وظایف مشخص در یک حوزه تخصصی طراحی میشوند. مؤسسه پژوهشی گارتنر پیشبینی کرده است که تا سال ۲۰۲۷ استفاده از مدلهای زبانی زمینهمحور حداقل ۳ برابر بیشتر از مدلهای بزرگ خواهد شد؛ زیرا سازمانها بهتدریج از رویکرد «یک مدل برای همه کاربردها» فاصله میگیرند.
اگرچه این مدلها کمتر در رسانهها مطرح شدهاند، اما مزیتهای مهمی دارند. آنها به قدرت محاسباتی کمتری نیاز دارند، هزینههای زیرساخت و خدمات ابری را کاهش میدهند، مصرف انرژی کمتری دارند و به سازمانها امکان میدهند کنترل بهتری بر دادههای خود داشته باشند.
مدیریت هزینه در فضای ابری
رایانش ابری نیز وارد مرحله جدیدی شده است؛ مرحلهای که به شدت تحت تأثیر استفاده گسترده از هوش مصنوعی قرار دارد. زمانی که سازمانها مدلهای هوش مصنوعی را به مرحله اجرا میرسانند، مصرف منابع محاسباتی افزایش مییابد و هزینههای ابری ممکن است سریعتر از حد انتظار رشد کند.
برای مقابله با این مسئله، رویکردی با عنوان «مدیریت مالی فناوری» اهمیت زیادی پیدا کرده است. در این رویکرد، استفاده از منابع ابری بهعنوان یک سرمایهگذاری تجاری مدیریت میشود؛ به این معنا که مالکیت مشخص برای پروژهها تعریف میشود، مصرف منابع بهطور دقیق پایش میشود و چارچوبهایی برای کنترل هزینهها در زمان افزایش تقاضا ایجاد میشود.
بازتعریف امنیت سایبری در عصر هوش مصنوعی
در میان همه روندهای فناوری سال ۲۰۲۶، یک موضوع بهطور مداوم مطرح میشود: امنیت.
تهدیدهای سایبری سریعتر، خودکارتر و پیچیدهتر شدهاند. مهاجمان نیز از هوش مصنوعی برای گسترش حملات و کلاهبرداریهای دیجیتال استفاده میکنند. در حال حاضر حدود ۸۱ درصد از کسبوکارهای کوچک در سال گذشته حداقل یک حمله یا نقض امنیتی را تجربه کردهاند و بیش از ۴۰ درصد این موارد شامل حملات مبتنی بر هوش مصنوعی بوده است.
به همین دلیل، رویکرد امنیتی سازمانها در حال تغییر است. تمرکز دیگر فقط بر واکنش سریع پس از وقوع حمله نیست، بلکه بر شناسایی زودهنگام تهدیدها قرار دارد. سازمانها باید از سامانههای هوشمند برای شناسایی رفتارهای غیرعادی، تشخیص ریسکها در زمان واقعی و جلوگیری از تبدیل تهدیدها به بحرانهای بزرگ استفاده کنند.
در این میان، خود سامانههای هوش مصنوعی نیز به یک حوزه جدید از ریسک تبدیل شدهاند. حفاظت از دادهها، جلوگیری از دسترسی غیرمجاز و مدیریت سوءاستفاده از سامانههای هوشمند اکنون بخشی از راهبرد امنیتی سازمانها محسوب میشود.
در چنین شرایطی، توجه به مفاهیمی مانند مدیریت بحران و حفاظت از اعتماد ذینفعان برای سازمانها اهمیت بیشتری پیدا کرده است؛ زیرا هرگونه رخداد امنیتی میتواند پیامدهای حقوقی، مالی و اعتباری گستردهای به همراه داشته باشد.
در نهایت، سال ۲۰۲۶ یک پیام مهم دارد: افزودن فناوری بیشتر لزوماً به معنای بهبود عملکرد کسبوکار نیست. آنچه واقعاً اهمیت دارد این است که رهبران سازمانی تشخیص دهند کدام فناوریها ارزش واقعی دارند و کدامیک صرفاً موجی زودگذر هستند.
رهبرانی که بتوانند انتخابهای هوشمندانه داشته باشند و از دنبال کردن هر نوآوری تازه خودداری کنند، احتمالاً موفقتر خواهند بود. توانایی «انتخاب آگاهانه» و حتی «نه گفتن» به فناوریهایی که ارزش واقعی ایجاد نمیکنند، همان مهارتی است که سازمانهای موفق را در سالهای آینده از دیگران متمایز خواهد کرد.
نکات کلیدی
- تمرکز فناوری در سال ۲۰۲۶ از آزمایشهای اولیه به اجرای واقعی در کسبوکارها تغییر کرده است.
- عاملهای هوشمند میتوانند فرایندهای کاری کامل را بدون دخالت مستقیم انسان مدیریت کنند.
- رباتها و دستگاههای هوشمند بهصورت خدمات در دسترس کسبوکارها قرار گرفتهاند.
- مدلهای زبانی کوچکتر و تخصصیتر بهدلیل هزینه کمتر و کارایی بیشتر در حال گسترش هستند.
- مدیریت مالی فناوری برای کنترل هزینههای فضای ابری اهمیت زیادی پیدا کرده است.
- تهدیدهای سایبری با استفاده از هوش مصنوعی پیچیدهتر و سریعتر شدهاند.
- استفاده دفاعی از هوش مصنوعی برای شناسایی تهدیدها به یک ضرورت تبدیل شده است.
- رهبران موفق فناوریهایی را انتخاب میکنند که ارزش واقعی برای کسبوکار ایجاد کنند.